بسته شدن خودکار پخش و پیمایش بی‌پایان در فیس‌بوک؛ تهدید به جریمه‌های سنگین توسط اتحادیه اروپا

اتحادیه اروپا و قانون خدمات دیجیتال

در سپتامبر ۲۰۲۳، اتحادیه اروپا قانون جدیدی به نام قانون خدمات دیجیتال (DSA) را تصویب کرد که هدف اصلی آن ایجاد چارچوبی صریح برای شرکت‌های فناوری بزرگ است. این قانون به‌ویژه برای شرکت‌های بزرگ اینترنتی، به‌عنوان «پلتفرم‌های بزرگ» شناخته می‌شوند، مسئولیت‌های جدیدی در زمینه‌ حفاظت از حریم خصوصی، شفافیت و جلوگیری از انتشار محتواهای مخرب ایجاد می‌کند.

فشار بر فیس‌بوک و متا

یک خبر اخیر از سوی مقامات اتحادیه اروپا نشان می‌دهد که فیس‌بوک (Meta) باید دو ویژگی کلیدی را از پلتفرم‌هایش حذف یا به‌طور قابل‌توجهی تغییر دهد: پخش خودکار محتوا (auto‑play) و پیمایش بی‌پایان (infinite scroll). این دو ویژگی، اگرچه تجربه کاربری را بهبود می‌بخشند، اما باعث می‌شود کاربران زمان بیشتری را در پلتفرم صرف کنند و در عین حال، کنترل کمتری بر روی محتوای نمایش داده‌شده داشته باشند.

در گزارش‌اش، کمیسیون اروپا اعلام کرد که اگر فیس‌بوک این تغییرات را اعمال نکند، متاسفانه می‌تواند به جریمه‌های مالی عظیمی که تا ۶٪ از درآمد سالانه شرکت را می‌تواند بگیرد، متحمل شود. این جریمه‌ها در قالب «محدودیت‌های مالی» برای شرکت‌هایی هستند که قوانین را رعایت نکرده‌اند.

دلایل پشت این تصمیم

۱. **حفاظت از حریم خصوصی** – با حذف پخش خودکار، مصرف داده‌های موبایل کاهش می‌یابد و کاربران کمتر در معرض تبلیغات هدفمند قرار می‌گیرند.

۲. **کاهش تأثیر تبلیغات** – پیمایش بی‌پایان باعث می‌شود تبلیغات در بخش‌های پایین صفحه ظاهر شوند؛ حذف این ویژگی می‌تواند توازن بین کاربران و تبلیغ‌کنندگان را جبران کند.

۳. **شفافیت بیشتر** – کاربران می‌توانند با انتخاب دستی، محتوای مشاهده‌شده را کنترل کنند، که در راستای اصول شفافیت در DSA است.

واکنش‌های متا

متا در یک بیانیه رسمی اعلام کرد که در حال بررسی دقیق این الزامات است و تلاش می‌کند تا با کمترین اختلال ممکن، تغییراتی در رابط کاربری ایجاد کند. همچنین اشاره شد که در حال توسعه گزینه‌های سفارشی‌سازی برای کاربران است تا بتوانند خودشان میزان نمایش محتوا را تعیین کنند.

تأثیر بر سایر شرکت‌ها

این تصمیم، پیامکی واضح برای سایر شرکت‌های فناوری ایرانی و بین‌المللی ارسال می‌کند؛ شرکت‌هایی مانند گوگل، سامسونگ، اپل و مایکروسافت نیز باید به‌طور جدی به بررسی نحوه نمایش محتوا و تبلیغات در محصولات خود بپردازند. به‌خصوص بخش‌های مربوط به اندروید و iOS که در آن‌ها امکانات پخش خودکار و پیمایش بی‌پایان رایج هستند، ممکن است تحت تأثیر قرار گیرند.

نتیجه‌گیری

حضور اتحادیه اروپا در تنظیم قوانین برای پلتفرم‌های بزرگ، نشان‌دهنده تلاش برای ایجاد یک فضای دیجیتال سالم و شفاف است. برای فیس‌بوک، این فشار فرصتی برای بازنگری در تجربه کاربری و ایجاد تعادل میان کسب‌وکار و کاربران است. در نهایت، این تغییرات ممکن است باعث تقویت اعتماد کاربران به پلتفرم‌های اجتماعی شود و به‌طور غیرمستقیم، جایگاه رقابتی شرکت‌ها را در بازارهای جهانی تقویت نماید.